TÌNH HÌNH NHIỄM HIV TRÊN THẾ GIỚI NĂM 2007

 
Báo cáo mới nhất của UNAIDS cho thấy tỷ lệ nhiễm HIV hiện đã chững lại và số các trường hợp nhiễm mới đã giảm do tác động của các chương trình HIV. Trên toàn thế giới, năm 2007 có 2,5 triệu trường hợp nhiễm mới đưa tổng số người đang sống với HIV ước tính là 33,2 triệu, và có 2,1 triệu người đã chết do AIDS.
Kể từ sau Tuyên bố cam kết của LHQ về phòng chống HIV năm 2001, số người đang sống với HIV ở Đông Âu và Trung á tăng hơn 150%, từ 630.000 lên 1,6 triệu năm 2007. Còn ở châu á, ước tính con số này tại Việt Nam tăng hơn hai lần từ 2001-2005 và Indonesia có tốc độ tăng nhanh nhất.
Châu Phi vẫn là nơi bị ảnh hưởng nặng nề nhất, mặc dù tình hình dịch đã được cải thiện. Năm 2007, ước tính có 1,7 triệu người mới nhiễm HIV, giảm đáng kể so với các năm trước đây. Riêng khu vực Cận Sahara hiện có khoảng 22,5 triệu người nhiễm HIV (chiếm 66% tổng số người nhiễm HIV trên thế giới).
Tỷ lệ nhiễm HIV ở nhóm phụ nữ trẻ (15-24 tuổi) có đi khám thai giảm tại 11 trong số 15 nước bị ảnh hưởng nhiều nhất. Số liệu sơ bộ cho thấy có sự thay đổi trong các hành vi nguy cơ cao tại nhiều nước châu Phi. Điều này nói lên tác động tích cực của những nỗ lực phòng chống HIV trong các năm qua.
Ngoài Cận Sahara châu Phi, số trường hợp nhiễm HIV mới của các nước Đông Nam á cũng đang giảm, đặc biệt là Campuchia, Myanma và Thái Lan. Tuy một số nước đã đạt được những thành tựu như Thái Lan, nhưng trong 15 năm qua dịch vẫn đang tăng ở những nam giới có quan hệ tìch dục đồng giới và những người tiêm chích ma tuý từ 30%-50%.
Số người nhiễm HIV chủ yếu trong độ tuổi 15-49. Đây là nhóm dân số trong độ tuổi sinh đẻ và lao động, vì thế tỷ lệ nhiễm cao ở nhóm này sẽ dẫn đến những hệ quả rất lớn về kinh tế và xã hội của mỗi quốc gia. Trên toàn thế giới gần 1% dân số 15-49 hiện đang đang sống với HIV. Tỷ lệ nhiễm HIV ở khu vực kém phát triển gấp hơn 2 lần khu vực phát triển. Trừ châu Phi, nơi có có tỷ lệ người đang sống với HIV cao nhất (4,5%), các khu vực khác đều có tỷ lệ người đang sống với HIV dưới 1%, trong đó thấp nhất là châu á (0,2%). Một trong những ảnh hưởng nặng nề nhất của dịch HIV là tuổi thọ bình quân của châu Phi giảm thấp (53 tuổi).

 
Bảng 1. Tỷ lệ dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV và tuổi thọ bình quân trên thế giới và các khu vực
 
 
Tỷ lệ (%) dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV (2005/2006)
Tuổi thọ bình quân (2007)
Thế giới
0,9
68
Khu vực phát triển
0,5
77
Khu vực kém phát triển
1.1
66
Châu Phi
4,5
53
Bắc Mỹ
0,6
79
Latinh và vùng Caribe
0.5
73
Châu á
0,2
68
Châu Âu
0,5
75
Thái Bình Dương
0,4
75
Nguồn: Population Reference Bureau. 2007 World population data sheet.

 
 
 
Đặc biệt, số trường hợp nhiễm mới và tử vong do AIDS tại tám nước châu Phi có tỷ lệ người đang sống với HIV cực kỳ cao (16% - 26%), chiếm tới một phần ba tổng số của toàn thế giới, trong đó 5 nước có tuổi thọ dưới 40.

Bảng 2. Tỷ lệ dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV và tuổi thọ bình quân tại một số nước châu Phi
 
Tỷ lệ (%) dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV (2005/2006)
Tuổi thọ bình quân (2007)
Swaziland
25,9
33
Botswana
24,1
34
Lesotho
23,2
36
Mamibia
19,6
52
Nam Phi
18,8
51
Zimbabwe
18,1
37
Zambia
17,0
38
Mozambique
16,1
43
Nguồn: Population Reference Bureau. 2007 World population data sheet.

Đông Nam Á là nơi có tỷ lệ người đang sống với HIV cao nhất khu vực (0,4%), Thái Lan có mức độ nhiễm cao nhất (1,4%). Mức độ nhiễm của Việt Nam (0,5%) cao hơn mức trung bình của khu vựe (0,4%) và gấp 2,5 lần Châu Á (0,2%).


Bảng 3. Tỷ lệ dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV và tuổi thọ bình quân tại các nước

Đông Nam Á

 
Tỷ lệ (%) dân số 15-49 tuổi đang sống với HIV (2005/2006)
Tuổi thọ bình quân (2007)
Đông Nam á
0.4
69
Thái Lan
1,4
71
Myanma
1,3
60
Campuchia
0,6
63
Malaysia
0,5
74
Việt Nam
0,5
72
Singapore
0,1
80
Indonesia
0,1
69
Lào
0,1
55
Philipin
<0,1
69
Bruney
<0,1
75
Đông Timo
=
58
Nguồn: Population Reference Bureau. 2007 World population data sheet.

Theo các chuyên gia của UNAIDS và WHO, mặc dù xu hướng nhiễm giảm đi, điều này không làm thay đổi tính cấp thiêt của các hành động. Ngân sách cho các dịch vụ phòng chống, điều trị, chăm sóc, và hỗ trợ HIV vẫn phải được tăng cường.

Thu Hương
Tổng hợp từ tài liệu của UNAIDS