Việt Nam làm hết sức mình trong thực hiện các cam kết quốc tế về dân số

 

Mít tinh kỷ niệm ngày dân số thế giới (11/7)

Ngày 11/7, tại Hà Nội, Uỷ ban Dân số, Gia đình và Trẻ em phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức mít tinh kỷ niệm ngày dân số thế giới (11/7). Dự mít tinh có Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Uỷ ban Dân số, Gia đình và Trẻ em Lê Thị Thu cùng đông đảo đại biểu các bộ, ngành, lãnh đạo thành phố Hà Nội và một số tổ chức quốc tế.

 

16 năm đã qua, kể từ ngày LHQ lấy ngày 11/7 làm “Ngày Dân số thế giới“, đặc biệt là từ sau Hội nghị quốc tế về “Dân số và phát triển” tại Cai-rô (Ai Cập) - năm 1994, các quốc gia và cộng đồng thế giới với “Chương trình hành động về dân số và phát triển”, đã đạt được kết quả khả quan trong việc giải quyết các vấn đề dân số. Tốc độ gia tăng dân số đã chậm lại từ 85-86 triệu người/năm, xuống còn 74 triệu người/năm. Với 6,3 tỷ người, tình trạng nghèo đói, thất học, tàn phá môi trường, các dịnh bệnh cũng đã và đang từng bước được kiềm chế. Tuy vậy vấn đề chăm sóc sức khoẻ, cung cấp thông tin và dịnh vụ cho một tỷ người chưa thành niên vẫn còn chưa nhiều, nhưng họ lại đang phải đối mặt với hiểm họa HIV/AIDS và các tệ nạn xã hội. Chính vì vậy, LHQ đã đưa ra khẩu hiệu cho Ngày Dân số thế giới năm nay là: “Một tỷ trẻ vị thành niên phải có quyền được chăm sóc sức khoẻ, tiếp nhận thông tin và dịch vụ”. 

nước ta, trong quá trình đổi mới, phấn đấu vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ văn minh, Đảng và Nhà Nước Việt Nam luôn đặt con người ở vị trí trung tâm, lấy sự nghiệp phát triển con người làm nền tảng của chiến lược phát triển kinh tế - xã hội; coi công tác dân số là một bộ phận quan trọng của triến lược phát triển đất nước.

Dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự chỉ đạo điều hành của Nhà nước, sự tham gia tính cực của các nghành, các cấp, các đoàn thể xã hội, sự đồng tình ủng hộ của các tầng lớp nhân dân, các tổ chức quốc tế và các Chính phủ, công tác dân số đã đạt được những kết quả đáng mừng. Tỷ lệ sinh giảm mạnh, tốc độ gia tăng dân số đã chậm lại, chất lượng dân số cũng đã được cải thiện, việc chăm sóc sức khoẻ sinh sản, cung cấp các thông tin và dịnh vụ thích hợp cho lớp người chưa thành niên cũng được quan tâm hơn. Vì vậy, nước ta đã được LHQ trao tặng giải thưởng về dân số năm 1999.

Thành công của Việt Nam trong việc giải quyết các vấn đề dân số và phát triển bền vững là do có sự đóng góp, giúp đỡ của Quỹ Dân số LHQ, các tổ chức quốc tế, của Chính phủ và nhân dân các nước. Nhân dịp này, thay mặt Chính phủ Việt Nam, tôi xin nhiệt liệt cảm ơn sự giúp đỡ to lớn đó.

Tuy vậy, công tác dân số, trong đó có nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe lớp người chưa thành niên nói riêng vẫn còn nhiều khó khăn và thách thức gay gắt; kết quả giảm sinh chưa thật sự vững chắc; tâm lý muốn có nhiều con và con trai vẫn còn ở trong suy nghĩ của nhiều người, trong khi dân số nước ta đã lên đến hơn 80 triệu người, cơ cấu dân số trẻ, tiềm năng sinh đẻ lại rất lớn... Thời gian gần đây, đã có dấu hiệu tốc độ giảm sinh chững lại, nguy cơ gia tăng dân số nhanh đã trở lại. Nếu như chúng ta chủ quan với những thành tích bước đầu thì nguy cơ “bùng nổ dân số” sẽ là một hiện thực. Bên cạnh đó, chất lượng dân số thấp, phân bố dân cư chưa thật hợp lý, quản lý dân cư còn nhiều bất cập... cũng là những thách thức không nhỏ trong quá trình giải quyết toàn diện và đồng bộ các vấn đề dân số.

Với đặc điểm tỷ trọng dân số trẻ khá cao, có 17 triệu người chưa thành niên trong tổng số 80 triệu dân, nhóm dân số trẻ này là tiềm năng to lớn trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, với điều kiện họ được chăm sóc, bảo vệ và tạo điều kiện phát triển tốt. Tuy nhiên, trong điều kiện một nước nghèo, mặt bằng dân trí còn thấp, lại phải giải quyết cùng một lúc nhiều vấn đề kinh tế – xã hội gay gắt, những nhu cầu phát triển của lớp người chưa thành niên cũng chưa đáp ứng được như mong muốn.

Trong thời gian sắp tới, chúng ta phải kiên trì và đẩy mạnh hơn nữa cuộc vận động “Xây dựng gia đình ít con, khoẻ mạnh để tạo điều kiện có cuộc sống ấm no hạnh phúc” với mục tiêu cụ thể “mỗi cặp vợ chồng chỉ có một hoặc hai con”, sớm tiến tới ổn định quy mô dân số ở mức hợp lý, tạo thuận lợi cho sự phát triển kinh tế - xã hội, xoá đói, giảm nghèo, nâng cao chất lượng cuộc sống tốt đẹp cho mỗi người, cho từng gia đình và toàn xã hội. Đây là một cuộc vận động liên tục, có tính chất toàn dân, đòi hỏi phải có sự kiên trì tham gia của các ngành, các cấp, các đoàn thể nhân dân và các tổ chức xã hội, sự tự giác của mọi người, đặc biệt là giới trẻ.

Để đạt được mục tiêu nêu trên, cần tiếp tục đẩy mạnh việc tuyên truyền, giáo dục gắn liền với việc đưa các dịch vụ kế hoạch hoá gia đình đa dạng, an toàn có hiệu quả đến tận người dân; đồng thời có chính sách khuyến khích những người thực hiện tốt kế hoạch hoá gia đình. Bên cạnh đó, cần đẩy nhanh việc nghiên cứu và thực hiện các giải pháp nâng cao chất lượng dân số, phân bổ dân cư, đăng ký dân số và xây dựng cơ sở dữ liệu dân cư quốc gia để giải quyết đồng bộ và toàn diện vấn đề dân số của Chiến lược dân số 2001-2010.

Việt Nam sẽ làm hết sức mình trong việc thực hiện các cam kết quốc tế về dân số, chống đói nghèo và suy thoái môi trường, tạo dựng môi trường phát triển bền vững, góp phần tích cực vào nỗ lực chung của cộng đồng quốc tế vì một thế giới công bằng, phồn vinh và phát triển bền vững.

Tôi tin tưởng rằng, với sự đồng tình ủng hộ và tham gia tích cực của đông đảo nhân dân, với sự giúp đỡ quý báu của cộng đồng quốc tế, Việt Nam sẽ tiếp tục đạt được những kết quả to lớn hơn nữa trong tiến trình phát triển kinh tế - xã hội.

 

Bài đăng trên Báo Nhân dân ngày 12/7/2003